Корпункт:
Сугышта ирләр генә батырлык күрсәтә ала дигән ялгыш фикер яши. Ләкин Бөек Ватан сугышында хатын-кызлар да үзләрен батыр сугышчылар, Ватанны саклаучылар итеп күрсәттеләр. Минем сугыш елларында зур батырлык күрсәтеп, сугышчан орденнар белән бүләкләнгән берничә хатын-кыз турында сөйлисем килә. Әлеге исемлектә герой исемен йөртергә хокуклы шундый 17 хатын-кыз бар. Алар барысы да Спас районында туган, я монда эшләп, фронтка ТАССРның Куйбышев һәм Кузнечиха хәрби комиссариатларыннан алынган. Бөек Җиңүнең 70 еллыгы алдыннан аларны тагын бер тапкыр искә төшерик...
Николай Марянин,
туган як тарихчысы.
Фронттагы шәфкать туташлары
Фронтта хатын-кызлар күбесенчә шәфкать туташлары булалар. Никольски авылыннан Антонина Петровна Филюшина да 19 яшен тутыргач санинструкторлар курсын тәмамлый һәм 1943 елда фронтка эләгә. 1944 елның май аенда аны Белоруссия фронтына җибәрәләр, ул Польша һәм Германияне азат итүдә катнаша, “Сугышчан батырлык өчен”, “Варшаваны алган өчен”, “Берлинны алган өчен” медальләре белән бүләкләнә. 1945 елда Антонина Филюшина 11нче Карпат буе гвардия танк корпусының 134нче аерым сапер Висла батальонында хезмәт итә. Германия җирендә Гросс Зильберг, Вангерин һәм Требнитц авыллары янында батырлыклар күрсәтә, Берлинда Постдамер-штрассе янындагы канал аша салынган күпердәге сугышта дошманның көчле уты астында яу кырыннан 37 яралы саперны алып чыга. Соңгы сугышта үзе дә яраланып, госпитальгә эләгә, ә комбат аны 2нче дәрәҗә Бөек Ватан сугышы ордены белән бүләкләүгә тәкъдим итә. Сугыштан соң Антонина Петровна Мәскәү туку фабрикасында тукучы булып эшли, намуслы хезмәте өчен Хезмәт Кызыл Байрагы орденына лаек була, ә Бөек Җиңүнең 40 еллыгы уңаеннан 1нче дәрәҗә Бөек Ватан сугышы ордены белән бүләкләнә.
Антонина Николаевна Гурьянова 1922 елда Балымер авылында туа. 1942 елның июль аенда Куйбышев район хәрби комиссариаты тарафыннан Кызыл Армия сафларына алына. Фронтта ул Белоруссия фронтының 48нче армиясендә 194нче Речицк укчылар дивизиясенең 108нче медицина-санитария батальоны санитаркасы булып хезмәт итә. Башта аны “Санитария хезмәте отличнигы” билгесе белән бүләклиләр. Ә 1943 елның 31 августында Антонина Гурьянова “Сугышчан батырлык өчен” медаленә тәкъдим ителә. Һөҗүмгә күчкәч, ул яралы сугышчыларны яу кырыннан ташып тора. 1944 елның 4 октябрендә, 25 һәм 26 октябрьләрендә Польша җирендәге Бобы, Пшемерово, Клешево-Нове авыллары өчен барган сугышларда батырлык күрсәтә. Ә 30 һәм 31 октябрьдә, дивизия командирының күзәтү пунктында торганда, яралыларга ярдәм итүдә аеруча фидакарьлек күрсәтә. Гитлерчылар якынлашкач,
кулына корал алып, бер төркем солдатлар һәм офицерлар белән дошман атакасын кире кайтара. Нәтиҗәдә немецларның һөҗүме туктатыла, ә Антонина Гурьянованы 13 ноябрьдә Кызыл Йолдыз орденына тәкъдим итәләр.
